|
|
| شیمی معدنی ، شاخه بزرگی از علم شیمی است که بطور کلی شامل بررسی ، تحلیل و تفسیر نظریههای خواص و واکنشهای تمام عناصر و ترکیبات آنها بجز هیدروکربنها و اغلب مشتقات آنهاست. به عبارت دیگر میتوان چنین اظهار نظر کرد که شیمی معدنی کلیه موادی را که از جمله ترکیبات کربن نباشند، به استثنای اکسیدهای کربن و دیسولفید کربن دربرمیگیرد. |
در شیمی معدنی در مورد گستره وسیعی از موضوعات از جمله : ساختمان اتمی ، کریستالوگرافی ، انواع پیوندهای شیمیایی اعم از پیوندهای کووالانسی ، یونی ، هیدروژنی و ... ، ترکیبات کوئوردیناسیون و نظریههای مربوطه از جمله نظریه میدان بلور و نظریه اوربیتال مولکولی ، واکنشهای اسید و باز ، سرامیکها ، تقارن مولکولی و انواع بخشهای زیرطبقه الکتروشیمی ( الکترولیز ، باطری ، خوردگی ، نیمه رسانایی و غیره ) بحث میشود.
در باب اهمیت شیمی معدنی ، "ساندرسن" چنین نوشته است:
« در واقع بیشترین مباحث علم شیمی را دانش اتمها تشکیل میدهد و کلیه خواص مواد و ترکیبات ، بهناچار ناشی از نوع اتمها و روشی است که با توجه به آن ، اتمها به یکدیگر میپیوندند و مجموعه تشکیل میدهند و از طرف دیگر کلیه تغییرات شیمیایی متضمن بازآرایی مجدد اتمهاست. در این حال ، شیمی معدنی تنها بخشی از علم شیمی است که با توجه به آن میتوان به صورتی ویژه ، در باب مغایرتهای موجود در میان کلیه انواع اتمها بررسی نمود. »
در یک مفهوم گسترده ، مواد معدنی را میتوان در چهار طبقه تقسیم بندی نمود: عناصر ، ترکیبات یونی ، ترکیبات مولکولی و جامدات شبکهای یا بسپارها.
)
) و اکسیدهای مختلط همچون اسپنیل (
) ، سیلیکاتهای مختلف مانند
و ...
.
.
.
است.
|
|
ساختار بسیاری از مواد آلی از چهار وجهی مشتق میشود. فراوانی آنها به این دلیل است که در مواد آلی ساده ، بیشترین ظرفیت کربن و همچون بیشتر عناصر دیگری (به استثنای هیدروژن) که معمولا به کربن پیوند میشوند، چهار است. اما اجسام معدنی وضعیت ساختاری بسیار پیچیدهای دارند، زیرا اتمها ممکن است خیلی بیشتر از چهار پیوند تشکیل دهند. بنابراین ، در مواد معدنی ، اینکه اتمها پنج ، شش ، هفت ، هشت و تعداد بیشتری پیوند تشکیل دهند، امری عادی است. پس تنوع شکل هندسی در مواد معدنی خیلی بیشتر از مواد آلی است.
ساختار مواد معدنی اغلب بر اساس تعدادی از چند وجهیهای با نظم کمتر ، نظیر دو هرمی با قاعده مثلث ، منشور سه ضلعی و غیره و همچنین بر اساس شکلهای باز چند وجهیهای منتظم یا غیر منتظم که در آنها یک یا چند راس حذف شده است، نیز مشاهده میشود.
در بیشتر واکنشهای آلی میتوانیم در مورد مکانیسمی که واکنش از طریق آن انجام میشود، بحث و بررسی کنیم، در صورتی که برای بسیاری از واکنشهای معدنی فهم دقیق مکانیسم غیر ممکن یا غیر ضروری است. این امر دو دلیل عمده دارد:
شیمی آلی و معدنی در مواردی در مباحث یکدیگر وارد میشوند. بهعنوان مثال میتوان به ترکیبات آلی فلزی ، واکنشهای اسید و باز ، شیمی سیلسیم و ترکیبات کربن (وقتی که با اتمهای هیدروژن ، نیتروژن ، اکسیژن ، گوگرد ، هالوژنها و چند عنصر دیگر نظیر سیلسیم و آرسنیک متصل است) اشاره کرد.
پس شیمی معدنی نهتنها با مواد مولکولی مشابه موادی که در شیمی آلی بررسی میشوند، سروکار دارد، بلکه توجه خود را به انواع وسیعتری از مواد که شامل گازهای اتمی ، جامدات غیر مولکولی که بهصورت آرایههای گسترش یافتهای هستند، ترکیبات حساس در مقابل هوا و رطوبت ، ترکیبات محلول در آب و سایر حلالهای قطبی و همچنین مواد محلول در حلالهای غیر قطبی معطوف میکند.
بنابراین شیمیدان معدنی با مسئله تعیین ساختار ، خواص و واکنش پذیری گستره فوقالعاده وسیعی از مواد که دارای خواص بسیار متفاوت و الگوهای فوقالعاده پیچیده ساختاری و واکنش پذیریاند، مواجه است.
در توجیه موجودیت مواد معدنی و در توصیف رفتار آنها ، به استفاده از جنبههای خاصی از شیمی فیزیک ، بخصوص ترمودینامیک ، ساختارهای الکترونی اتمها ، نظریههای تشکیل پیوند در مولکولها ، سینتیک واکنش و خواص فیزیکی مواد نیاز داریم. بنابراین با استفاده از شیمی فیزیک میتوان به ساختار اتمی و مولکولی ، تشکیل پیوند شیمیایی و دیگر اصول لازم برای درک ساختار و خواص مواد معدنی پرداخت.
مجموعه شيمي
(كد: 110)
رشتههاي كارشناسي ارشد مورد قبول در زمينه شيمي به دو شاخه محض و كاربردي تقسيم ميشوند كه ضمن آن مهندسي شيمي را نيز شامل ميشود. البته شركتكنندگان با مدرك مهندسي شيمي پس از قبولي بايد واحدهاي كمبود را با نظر و تشخيص گروه پذيرنده بدون احتساب واحد اخذ نمايند.
شاخه محض شامل گرايشهاي شيمي آلي، شيمي معدني، شيمي تجزيه و شيمي فيزيك ميباشد.كليه پذيرفتهشدگان گرايشهاي ذكر شده در مقطع كارشناسي ارشد در ترم اول تحصيلي خود 3 تا 4 درس از دروس پيشرفته، شامل شيمي آلي پيشرفته، شيمي تجزيه پيشرفته، شيمي فيزيك پيشرفته و شيمي معدني پيشرفته را گذرانده و از ترم دوم به بعد با توجه به گرايش مربوطه دروس اختصاصي خود را ميگذرانند. رشته شيمي در مقطع كارشناسي ارشد هم اكنون در اكثر مراكز دانشگاهي ارائه ميشود و تقريباً اكثر آنها داراي چهار گرايش شاخه محض ميباشند. شاخه كاربردي در تعداد از اين دانشگاهها از قبيل دانشگاه تبريز، دانشگاه تهران، دانشگاه رازي كرمانشاه، دانشگاه سيستان و بلوچستان و … ارائه ميشود. دانشجويان و فارغالتحصيلان شيمي كاربردي، جهت شركت در آزمون كارشناسي ارشد در هر دو شاخه محض و كاربردي ملزم به مطالعه كليه دروس مقطع كارشناسي شيمي محض ميباشند...........
سالشمار زندگى اينشتين
۱۸۷۹- تولد: ۱۴ مارس اولم (آلمان)
۱۸۹۴- ترك تحصيل بعد از گذراندن يك ترم در دبيرستان مونيخ، اقامت در ايتاليا و ترك تابعيت آلمانى
۱۸۹۶- ادامه تحصيل در دبيرستانى در سوئيس و آغاز تحصيلات دانشگاهى در مدرسه پلى تكنيك زوريخ
۱۹۰۰- اخذ مدرك از مدرسه پلى تكنيك زوريخ
۱۹۰۱- اخذ تابعيت سوئيس
۱۹۰۳- ازدواج با ميلوا ماريك (همكلاسى اش)
۱۹۰۵- چاپ چند مقاله معروف در «آنالن در فيزيك» (از جمله مقاله هاى مربوط به نظريه نسبيت خاص و توضيح اثر فتوالكتريك)
۱۹۱۴- تدريس در دانشگاه برلين (استاد فيزيك نظرى) 
۱۹۱۶- تكميل نظريه نسبيت عام
۱۹۱۹- جدايى از ميلوا و ازدواج با دختر عمويش الزا
۱۹۲۱- اخذ جايزه نوبل به خاطر خدماتش به فيزيك نظرى
۱۹۲۷- مطالعه در باب مبانى فلسفى مكانيك كوآنتومى
۱۹۳۳- خروج از آلمان و اقامت در پرينستون آمريكا به خاطر فشار نازى ها
۱۹۳۹- نامه به روزولت درباره خطر دستيابى نازى ها به بمب هسته اى
۱۹۵۳- طرح نظريه وحدت نيروها
۱۹۵۵- مرگ بر اثر حمله قلبى، ۱۸ آوريل